عدم بازگشت پذیری در ساختار موضوعی فعل در زبان کردی گویش سورانی

احمدی شاد, شاهین; احمدی, مهران

doi:10.22034/jokl.2026.144632.1456

عدم بازگشت پذیری در ساختار موضوعی فعل در زبان کردی گویش سورانی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

¹ استادیار گروه زبان انگلیسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد سنندج، سنندج، ایران.

² استادیار گروه زبان انگلیسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد سقز، سقز، ایران.

10.22034/jokl.2026.144632.1456

چکیده

یکی از ویژگی‌های جهانی ساختار موضوعی این است که افعال نمی‌توانند که بیشتر از سه موضوع داشته باشند: دو موضوع درونی و یک موضوع بیرونی. هر موضوع اضافه و یا هر شبه‌موضوعی از طریق فرایندهای نحوی و یا گفتمانی( که ممکن است بازگشت پذیرباشند) و نه واژگانی به ساختار معرفی می‌شوند. این ویژگی را محدودیت دوموضوعی که بخشی از ماهیت طبیعی زبان‌ها است می‌نامند. در این پژوهش نشان خواهیم داد که نسخه‌ی اصلاح شده‌ی نظریه‌ی هیل و کایزر می‌تواند محدودیت دوموضوعی را تبیین کند. همچنین نشان خواهیم داد که محدودیت دو موضوعی به عدم وجود خاصیت بازگشت‌پذیری در واژگان بستگی دارد در نتیجه زبان‌های طبیعی امکان استفاده از این مکانیسم را به سطح جملات محدود می‌کند. بنابراین استدلال می‌شود که ساختار موضوعی به صورت چرخه‌ای یا جهت‌دار بدون خاصیت بازگشت پذیری ساخته می‌شود و خاصیت بازگشت‌پذیری در بازنمایی ساختار موضوعی در سطح جمله نمود پیدا می‌کند و بازنمایی در سطح جمله خواهد بود.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Lack of Recursion in the Verbal Argument Structure of Kurdish: The Sorani Dialect

نویسندگان [English]

Shahin Ahmadishad ¹
Mehran Ahmadi ²

¹ Associte professor of General Linguistics, Islamic Azad University, Sanandaj, Iran.

² Department of English Language,Sagh.C., Islamic Azad University, Saghez, Iran.

چکیده [English]

One of the universal features of argument structure is that verbs cannot take more than three arguments: two internal arguments and one external argument. Each additional topic or pseudo-argument is introduced into the structure through syntactic or discursive processes (which may be reversible) rather than through lexical items. This feature is called the Two-Argument Restriction, which is considered a natural property of languages. In this study, we show that the revised version of Hale and Keyser’s theory can account for the Two-Argument Restriction. We also show that the Two-Argument Restriction depends on the lack of recursion in the lexicon. As a result, natural languages constrain the use of this mechanism to the sentence level. Therefore, we argue that argument structure is built in a cyclic or directional manner without recursion, while recursion in the representation of argument structure becomes observable at the sentence level.

کلیدواژه‌ها [English]

Argument structure
recursion
Kurdish language
lexicon
Sorani

مراجع

احمدی‌شاد، شاهین ، کریمی، یادگار ، کریمی دوستان، غلامحسین و زاهدی، محمد صدیق(1398). «تناوب سببی و ضدسببی در زبان کردی (گویش سورانی)». مجلۀ زبان‌شناسی و گویش‌های ایرانی، 4(2)، 219-241.

احمدی‌شاد، شاهین (1402). «ساختار موضوعی فعل در زبان کردی. ». پایاننامه دکتری زبانشناسی همگانی، دانشکد] ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد سنندج.

دبیرمقدم، محمد (1376). «فعل مرکب در زبان فارسی. مجله زبان‌شناسی» . س 12، ش 1 و 2، ص2-46.

_____(1390). «زبان‌شناسی نظری: پیدایش و تکوین دستور زبان زایشی (ویراست دوم)». تهران: انتشارات سمت.

شقاقی، ویدا (1386). «مبانی صرف» تهران: سمت.

_____ (1386). «انضمام در زبان فارسی». مجله دستور. ج 3، شماره 3، ص 3-40.

شهدایی، کژال(1392). «بررسی ساختمان گروه فعلی در زبان کردی بر پایه نظریه ساختواژه توزیعی». پایان نامه کارشناسی ارشد زبانشناسی همگانی، دانشکده ادبیات و زبانهای خارجی، دانشگاه کردستان.

طباطبایی، علاءالدین (1382). «اسم و صفت مرکب در زبان فارسی». تهران: مرکز نشر دانشگاهی.

_________(1387). «ترکیب در زبان فارسی (2)». نامه فرهنگستان. دوره دهم، شماره اول (مسلسل 37)، ص 130-136.

کریمی،یادگار(1388). «ساخت کنایی: منشا و ماهیت آن». پایاننامه دکتری زبانشناسی همگانی، دانشکده ادبیات و زبانهای خارجی، دانشگاه علامه طباطبایی.

کریمی، یادگار و تیشه‌گران، نیاز (1401). «ساختار موضوعی اسم‌فعل: بررسی موردی زبان کردی (گونۀ سنندجی). » نشریه پژوهش های زبان شناسی، 14(2)، 199-218.

میرانی، جبار و کریمی دوستان، غلامحسین (1395). «ساختار موضوعی افعال دومفعولی در کُردی هورامی». زبان فارسی و گویش‌های ایرانی، 1(2)، 67-91.

Ahmadi Shad, S. , Karimi, Y. , Karimi-doostan, G. H. and Zahedi, M. S. (2020). The Causative/ Anti-causative ALternation in Kurdish (Sorani Dialect). Journal of Iranian Dialects & Linguistics, 4(2), 219-241. doi: 10.22099/jill.2020.34472.1157

Alessio, M. (2009). Noun Incorporation: A new theoritical perspective. University of Padua Department of Linguistic, Communicative and Performing Arts.

Alexiadou, A. 2006. On the morpho-syntax of anticausative verbs. Handout of a talk given at theWorkshop on Syntax, Lexicon and Event Structure (Honoring Anita Mittwoch on her 80th Birthday), University of Jerusalem.

Baker, M. (1985). The mirror principle and morphosyntactic explanation. Linguistic Inquiry 16: 373-416.

_______ (1988). Incorporation: A theory of grammatical function changing. Chicago: University of Chicago Press.

E.Smornova, S. Shustova. Non Incorporation in English as Valency Changing- device. Lingua 2017.

Grimshaw, J. (1990). Argument Structure, MIT Press, Cambridge, Mass.

______ (1994). Introduction to Government and Binding Theory (2^nd ed.), Oxford: Basil Blackwell.

Hale. K. L. & S. J. Keyser (1993). On argument structure and the lexical expression of syntactic relations. In K. Hale and S. J. Keyser (Eds.), The view from building 20: Essays in Linguistics in Honor of Sylvain Bromberger (pp. 76-111). Cambridge, A: MIT Press.

_______ (2002). Prolegomenon to a Theory of Argument Structure. MIT Press.

Karimi-Doostan. Gh. (1997). Light verb constructions in Persian, Ph.D. Dissertation, Essex University, England.

Rappaport Hovav, M. and B. Levin. (1998). Building Verb Meanings, in The Projection ofArguments: Lexical and Compositional Factors, ed. by M. Butt and W. Geuder. Stanford,CA: CSLI Publications. pp. 97-134.